ఆర్థిక సర్వే 2025-26 (Economic Survey 2025-26)లో అత్యంత ప్రాసెస్డ్ ఫుడ్స్ (Ultra-Processed Foods – UPFs) అంటే జంక్ ఫుడ్ (బర్గర్లు, నూడుల్స్, పిజ్జాలు, సాఫ్ట్ డ్రింక్స్ మొదలైనవి) ప్రచారం/మార్కెటింగ్పై ఉదయం 6 గంటల నుంచి రాత్రి 11 గంటల వరకు (6 AM to 11 PM) అన్ని మీడియాల్లో నిషేధం విధించాలని సూచించారు. ఈ సర్వేను జనవరి 29, 2026న ఆర్థిక మంత్రి నిర్మలా సీతారామన్ పార్లమెంట్లో ప్రవేశపెట్టారు.
ముఖ్య సూచనలు & కారణాలు:
నిషేధం స్కోప్: అన్ని మీడియాలు (TV, సోషల్ మీడియా, ప్రింట్ మొదలైనవి)లో 17 గంటల సమయంలో UPFల ప్రచారం నిషేధం. పిల్లలకు, ఇన్ఫంట్ ఫార్ములా, బేబీ మిల్క్, బెవరేజెస్ మార్కెటింగ్పై కూడా కఠిన నియంత్రణలు.
ఇతర సూచనలు:
హై-ఫ్యాట్, షుగర్, సాల్ట్ (HFSS) ఉన్న ఉత్పత్తులపై ఫ్రంట్-ఆఫ్-ప్యాక్ న్యూట్రిషన్ లేబలింగ్ (హెచ్చరిక లేబుల్స్) తప్పనిసరి చేయాలి.
పిల్లల మార్కెటింగ్పై పరిమితులు.
ట్రేడ్ అగ్రిమెంట్లు పబ్లిక్ హెల్త్ పాలసీలకు భంగం కలిగించకూడదు.
కారణాలు & డేటా:
2009-2023 మధ్య జంక్ ఫుడ్ వినియోగం 150% పైగా పెరిగింది.
UPF రిటైల్ సేల్స్ 2006లో $0.9 బిలియన్ నుంచి 2019లో $38 బిలియన్కు (40 రెట్లు) పెరిగింది.
పురుషులు, మహిళల్లో ఒబెసిటీ రేట్లు దాదాపు రెట్టింపు అయ్యాయి.
ఇది దీర్ఘకాలిక వ్యాధులు (క్రానిక్ డిసీజెస్), బాల్య ఊబకాయం పెంచుతోంది. భారత్ UPF మార్కెట్లో వేగంగా పెరుగుతున్న దేశాల్లో ఒకటి.
లక్ష్యం: ఆహార వ్యవస్థల్లో పాలనా విధానాల్లో మార్పులు తీసుకొచ్చి, ఉత్పత్తి & మార్కెటింగ్ను నియంత్రించడం. ఇది ప్రజల ఆరోగ్యం, ఉత్పాదకతను కాపాడుతుంది.
ఈ సూచనలు ఇంకా ప్రతిపాదనలు మాత్రమే – ప్రభుత్వం దీనిపై చట్టాలు/నిబంధనలు తీసుకురావాలి. ఇది గత ఏడాది సర్వేలో “హెల్త్ టాక్స్” సూచనలాగే, ఊబకాయం సమస్యను పరిష్కరించే దిశగా ముఖ్యమైన అడుగు.
